De volledige tekst van de 3de GEA video-podcast.
1. Introductie
In deze podcast ontdek je hoe het komt dat de meeste westerlingen emotioneel vastzitten. Niet omdat we dat zo willen, maar omdat bijna niemand van ons tijdens onze opvoeding geleerd heeft hoe je emotioneel wijs wordt. Ik ook niet.
We zullen het vooral hebben over wat we concreet kunnen doen om die emotionele wijsheid in onszelf wél te ontwikkelen?
Laat me eerst verduidelijken wat ik precies bedoel met Emotionele Wijsheid, zoals ik die de voorbije twintig jaar heb vormgegeven.
2. Emotionele intelligentie versus emotionele wijsheid
In de wereld van de psychologie en persoonlijke ontwikkeling is de term emotionele intelligentie intussen goed ingeburgerd. En dat heeft ongetwijfeld een aantal voordelen. De kernbegrippen binnen het gebied van ‘emotionele intelligentie’ hebben veel te maken met ‘reguleren’, ‘beheersen’ en controleren van stress en emoties; van jezelf en van anderen. ‘Emoties beheersen’ en ‘emoties constructief uiten’ in plaats van ‘impulsief reageren’ worden dan steevast beschouwd als enkele kenmerken van iemand die emotioneel intelligent is. De term heeft heel wat rationele connotaties waardoor het suggereert dat je door wilskracht en mentale focus je emoties de baas kan zijn.
3. Nadelen van het ‘mentaal controleren’ van je emoties.
In de loop van mijn 40 jaar ervaring in het begeleiden van particulieren, partners, gezinnen en organisaties is me in toenemende mate opgevallen dat
het mentaal kunnen ‘reguleren’ van je emoties je niet noodzakelijk een gelukkiger en wijzer mens maakt. Eerder integendeel. Alhoewel onze maatschappij eist dat je je emotioneel kan beheersen heeft die vaardigheid een niet te onderschatten nadeel. Het ‘tijdelijk parkeren’ van emoties leidt er bij velen toe dat ze hun emoties voor goed wegstoppen. Dan blijven ze zitten met onopgeloste negatieve emoties en opgestapelde stress. Ze hebben geen idee hoe ze die emotionele lading, die vastzit in hun lichaam, kunnen loslaten. En precies door hun emoties te leren ‘controleren’ wordt het nog erger.
4. Wat is Emotionele Wijsheid?
Dit is mijn definitie van EMOTIONELE WIJSHEID :
A. de capaciteit om de negatieve emotionele lading, die je meedraagt uit
• onderdrukte gevoelens
• opgestapelde stress
• onverwerkte situaties en traumatische gebeurtenissen
te herkennen in jezelf, én
B. de capaciteit om die ballast systematisch los te laten
Want het is wel degelijk mogelijk om binnen in jezelf grondige emotionele schoonmaak te houden. In samenspraak met heel wat collega-auteurs, meerwaardezoekers, trainers in persoonlijke ontwikkeling, healers, therapeuten en coaches heb ik de voorbije 20 jaar een zeer effectieve en veilige methode ontwikkeld en verfijnd.
Hoe je dat precies doet vertel ik je zo dadelijk. Maar eerst wil ik je wat inzicht geven in de mechanismen die maken dat die informatie zo weinig gekend is.
5. De 5 wortels van westers emotioneel analfabetisme
1. Logische intelligentie zwaar overschat
Het belang van logisch-mathematische intelligentie wordt in het westerse maatschappij zwaar overschat. Andere vormen van intelligentie -zoals onder andere geschiedkundige, artistieke, emotionele en spirituele intelligentie- die minstens even belangrijk zijn voor welzijn en vrede in onze samenleving- raken systematisch ondergesneeuwd onder het zwaar overschatte analytisch denkvermogen.
2. Taboe op emoties
Er rust nog altijd een groot taboe op het toelaten, voelen, uiten en communiceren van emoties.
3. Onwetendheid over belang van Emotionele Wijsheid voor gezondheid en welzijn
De cruciale rol die emotionele wijsheid speelt voor onze gezondheid en voor ons algemeen welzijn -zowel persoonlijk als collectief- wordt nog altijd zwaar onderschat. Gelukkig is daarrond nu meer bewustzijn aan het komen.
4. Onwetendheid over belang van Emotionele Wijsheid voor relaties, conflicthantering en creëren van (wereld)vrede.
Ook voor het omgaan met en oplossen van conflicten (zowel in relaties, gezinnen, familieverband en organisaties als tussen volkeren en landen) is emotionele wijsheid cruciaal. Anders worden negatieve gevoelens, onderdrukte en onopgeloste emoties systematisch uitgewerkt op anderen.
De diepere oorzaak waarom conflicten niet opgelost geraken of -erger nog- escaleren is nu net het gebrek aan emotionele wijsheid bij de betrokkenen.
5. De concrete tools om je Emotionele Wijsheid te vergroten hebben in het westers gedachtengoed weinig plaats.
Als een gevolg van de 4 vorige redenen krijgt Emotionele Wijsheid amper plaats in pers en media en staat het ook niet of amper op de agenda in het onderwijssysteem en in bedrijfstrainingen. En dit maakt dat die cruciale kennis over wat ik Emotionele Wijsheid noem maar heel moeilijk doorstroomt in de brede bevolking.
6. De 6 essentiële vaardigheden van Emotionele Wijsheid
1. Je emoties herkennen en erkennen
Op momenten dat je een vorm van onrust, onvrede, onrust of een vervelend gevoel hebt, ben je in staat om de onderliggende emotie te voelen en te benoemen. Dat kan bijvoorbeeld gaan om een variant van de emotie verdriet, spijt, schuld, schaamte, irritatie, boosheid, onmacht, bezorgdheid, angst, jaloersheid, wraak, …
2. Bewustzijn van je interpretaties
Je (h)erkent de verhalen, interpretaties en oordelen (hoe de emotie ontstaan zou zijn, wie of wat de oorzaak zou kunnen zijn, …) die je gekoppeld hebt aan de emotie.
3. Gehechtheid aan je interpretaties loslaten
Je bent in staat om je gehechtheid aan die verhalen, interpretaties en oordelen, die je geassocieerd hebt met de emoties, los te laten.
4. De fysieke component van je emoties (h)erkennen
Je bent in staat om de fysieke gewaarwordingen die samengaan met je emoties te lokaliseren in je lichaam en om de kenmerken van die fysieke gewaarwording te benoemen, in termen van gewicht, temperatuur, druk, beweging,…
5. Fysieke gewaarwordingen helemaal toelaten
Je hebt geleerd om de fysieke gewaarwordingen die samengaan met de emoties -zowel bij oude, onverwerkte emoties van vroeger als bij nieuwe emoties die opkomen- helemaal toe te laten en te doorvoelen in je lichaam.
Dit doe je door het proces van Volledige en Diepe Acceptatie.
6. Negatieve lading uit een emotie loslaten
Je bent in staat om de emotionele lading van opgestapelde stress, negatieve gevoelens en traumatische situaties, die je in de loop van je leven in je lichaam opgebouwd hebt, definitief los te laten, door op een heel gericht manier de fysieke gewaarwordingen voluit toe te laten.
2 VOORBEELDEN
In de video-versie illustreer ik de 6 kenmerken van Emotionele Wijsheid aan de hand van 2 voorbeelden. Een voorbeeld uit mijn leven en een voorbeeld van een cliënt.
A. Voorbeeld van mezelf (Joost Vanhove)
Iemand had me een tijd geleden op een agressieve manier ervan beschuldigd dat ik een administratieve fout zou gemaakt hebben. Ik had daarover gebeld en gemaild met de betrokken persoon. Uiteindelijk bleek dat er geen administratieve fout gemaakt was en werd alles uitgeklaard. Onlangs, in de periode dat ik deze podcast aan het voorbereiden was, kwam die persoon ter sprake. Omdat ik intussen geleerd heb om te voelen waar er nog ergens spanning getriggerd wordt, was ik extra alert en voelde ik in mijn buik een knoop zitten. Dit heb ik dan aangegrepen als oefening om de 6 vaardigheden van emotionele wijsheid op toe te passen en om de emotionele lading, die er blijkbaar nog zat, los te laten.
B. Voorbeeld van een cliënt
Een van mijn cliënten had veel schuldgevoelens over een situatie, 5 jaar geleden, waar hij een fietser met zijn wagen aangereden had, nadat hij enkele glazen wijn gedronken had. De fietser die hij had aangereden heeft er een blijvend letsel aan overgehouden. Gedurende 3 sessie heb ik die man begeleid om de situatie te verwerken en om zichzelf te bevrijden van het schuldgevoel, aan de hand van de 6 vaardigheden die hierboven uitgelegd zijn.
7. Workshop Upgrade je Emotionele Wijsheid
Vanaf nu bied ik een aparte workshop aan, waar je concreet de stappen leert om je Emotionele Wijsheid te vergroten. In die training neem ik je stap voor stap mee doorheen het proces waarmee je leert hoe je erachter komt
A. op welke plaatsen in jezelf je negatieve, ziekmakende emotionele lading meedraagt uit
• onderdrukte gevoelens
• opgestapelde stress
• onverwerkte trauma’s
B. en hoe je die ballast systematisch loslaat
Dit proces bestaat uit een combinatie van
- het helemaal doorvoelen van je lichaamsgewaarwordingen
- bewust ademen
- visualisaties, vanzelf spontane beelden laten opkomen
- suggesties aan je onbewuste
Wat krijg je mee in deze workshop:
- een heel duidelijk stappenplan van het proces waarmee je zelf aan de slag
gaat om
- Je bewust te worden van welke emotionele ladingen je nog meedraagt
- Op welke plaatsen in je lichaam die vastzitten
- Hoe je die systematisch loslaat
- een opname van de workshop
- de audio geleide visualisatie, die je doorheen het proces leidt.
Mensen die zich de voorbije jaren dit proces eigen gemaakt hebben, geven aan dat ze voelbaar heel wat emotionele ballast, waarvan ze zich hiervoor niet bewust waren, definitief losgelaten hebben, zoals onzekerheid, angst, boosheid, verdriet, spijt, schuld en schaamte.
Het resultaat is dat ze zich gevoelsmatig een pak lichter voelen en merkbaar meer vreugde en innerlijke rust ervaren in hun leven.